La sciença dins la lenga nòstra

Siti de vulgarisacion scientifica en occitan. Site de vulgarisation scientifique en occitan. Aqueu siti es mai o mens centrat sus la fisica dei particulas e l'interacion fòrta entre quarks, mai es dedicat a la fisica en generau.

09 septembre 2009

ITER, qu'es aquò ?

Aviáu dich que parlariáu d'ITER, ara mi lanci... Totei lei centralas nuclearas actualas son basadas sus de reaccions de fission nucleara. ITER, eu, es un otiís de recerca per desvelopar de centralas nuclearas basadas sus la fusion nucleara. Es pas una centrala que va produsir d'electricitat, en fach per lo moment consome mai que ço que produse, mai l'objectiu es d'estre capable de construire de centralas vertadièras d'aquí a l'entorn de 2050. Lo remplaçament de la fission per la fusion permetrà d'aver de centralas mai seguras,... [Lire la suite]
Posté par lo_julien à 19:21 - - Commentaires [0] - Permalien [#]
Tags : , , ,

02 septembre 2009

ITER, sota toei lei agachs de la region

En Provença, auvèm soventi fes parlar d'ITER. La magèr part dei gents sabon pas qu'es qu'ITER deu faire exactament, mai a una influença visibla sus lei païsatges, la circulacion rotièra, l'emplec dins la Provença tota, lo desvelopament e "l'amenatjament dau territòri" pròche Cadarache, etc. Aquò fa qu'es un subjècte qu'interessa certanament un molon de provençaus, e que justificariá largament l'escritura d'un article en occitan. Fa tanben totjorn un pauc mau au còr de veire d'ecologista que mesclan ITER e EPR, descreditant lo... [Lire la suite]
Posté par lo_julien à 20:34 - - Commentaires [0] - Permalien [#]
Tags : , , ,
01 septembre 2009

Ytterbium, un miralh ben brisat

Adaptat despi Pour la science, Maurice Mashaal Un atòm e son imatge dins un miralh avèm pas exactament lei memas proprietats. Una còla californenca a mesurat aquela violacion de simetría dins atòms d'ytterbium. Lo monde dei atòms e dei particulas elementaras destria la drecha e la seneca, coma mesuras sus lei desintegracions beta dau cobalt l'an mostrat tre 1957. En efèt, una dei quatre fòrças fondamentalas, l'interaccion febla, vehiculada per de particulas que lei dien bosons W e Z, viola la simetría dicha de paritat, qu'es una... [Lire la suite]
Posté par lo_julien à 11:25 - - Commentaires [0] - Permalien [#]
Tags : , ,